Để lấy hoá đơn đúng cho công ty mình, bạn tra mã số thuế của công ty trên trang tra cứu thông tin người nộp thuế của ngành thuế (thẻ dành cho tổ chức), rồi chép nguyên văn tên đầy đủ, địa chỉ trụ sở và mã số đúng đơn vị sẽ thanh toán: công ty mẹ 10 chữ số, chi nhánh 13 chữ số. Nguồn chuẩn nhất vẫn là thông tin xuất hoá đơn do kế toán công ty bạn gửi.
Phần lớn hoá đơn bị kế toán trả lại không phải vì thiếu thông tin, mà vì thông tin được chép theo trí nhớ: bỏ mất phần loại hình công ty, viết tên theo cách gọi quen, ghi mã công ty mẹ trong khi chi nhánh mới là đơn vị trả tiền. Bài này dành cho người đi mua hàng, đi công tác, nhân viên hành chính cần lấy hoá đơn. Việc đánh giá đối tác có đáng tin hay không là chuyện khác, không nằm trong phạm vi bài.
Lấy thông tin ở đâu: ưu tiên theo thứ tự
Có ba nguồn, và nên dùng theo đúng thứ tự dưới đây. Nguồn sau dùng để kiểm nguồn trước, không thay thế.
- Thông tin xuất hoá đơn do kế toán công ty bạn gửi. Thường là một đoạn chữ hoặc tấm thẻ gồm tên đầy đủ, mã số thuế, địa chỉ, có khi kèm địa chỉ thư điện tử nhận hoá đơn. Lưu nó trong ghi chú điện thoại để chép, không gõ lại.
- Trang tra cứu thông tin người nộp thuế của ngành thuế, thẻ dành cho tổ chức. Gõ mã số thuế là ra tên người nộp thuế, địa chỉ, cơ quan thuế quản lý và trạng thái. Dùng để kiểm lại thông tin kế toán gửi, nhất là khi công ty vừa đổi tên hoặc đổi địa chỉ.
- Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp. Hiển thị tên, mã số doanh nghiệp, địa chỉ trụ sở theo đăng ký kinh doanh. Mã số doanh nghiệp cũng chính là mã số thuế. Cách đọc chi tiết trang này có ở danh mục tra thông tin doanh nghiệp.
Nếu hai nguồn chính thức lệch nhau, ví dụ tên trên cổng đăng ký doanh nghiệp đã đổi mà trang thuế còn tên cũ, đừng tự chọn. Hỏi kế toán công ty bạn muốn ghi theo bản nào, vì họ là người đem hoá đơn đi hạch toán. Lệch kiểu này hay xảy ra vài ngày sau khi công ty làm thủ tục thay đổi, do hai hệ thống cập nhật không cùng lúc.
Các bước tra mã số thuế của tổ chức
Thao tác dưới đây làm trên điện thoại cũng được, mất chừng một phút.
- Tìm cổng điện tử của ngành thuế qua công cụ tìm kiếm, chọn đúng kết quả của cơ quan nhà nước, mở mục tra cứu thông tin người nộp thuế.
- Chọn thẻ dành cho doanh nghiệp, tổ chức (không phải thẻ cá nhân có thu nhập).
- Gõ mã số thuế: 10 chữ số liền, hoặc 13 chữ số với chi nhánh theo dạng mười số, gạch nối, ba số. Có thể tra theo tên, nhưng tra theo tên dễ ra nhiều công ty na ná nhau.
- Nhập mã xác nhận dạng ảnh và bấm tra cứu.
- Bấm vào tên trong bảng kết quả để mở trang chi tiết nếu có, xem địa chỉ, người đại diện, ngày cấp mã và trạng thái.
- So từng chữ của tên và địa chỉ với thông tin kế toán gửi. Lệch chỗ nào thì đánh dấu và hỏi lại trước khi đưa cho bên bán.
Đừng dùng các trang tổng hợp thông tin doanh nghiệp của bên thứ ba để lấy dữ liệu xuất hoá đơn. Chúng có thể cập nhật chậm, sai dấu, hoặc gắn quảng cáo; nguồn chuẩn chỉ là kênh của ngành thuế và cổng đăng ký doanh nghiệp.
Đọc kết quả để ghi hoá đơn: bốn trường không được sai
Tên người nộp thuế. Chép đúng như hệ thống hiển thị, kể cả phần loại hình công ty: hệ thống viết "Công ty TNHH" thì chép "Công ty TNHH", viết đầy đủ thì chép đầy đủ. Đừng tự rút gọn hay tự viết ra cho dài. Tên tiếng Anh hay tên giao dịch không thay cho tên đăng ký trên hoá đơn.
Mã số thuế. Đúng đơn vị sẽ thanh toán và hạch toán. Một chữ số sai là hoá đơn ghi cho một người nộp thuế khác, phải lập lại hoặc điều chỉnh, rất mất công cho cả hai bên.
Địa chỉ. Chép theo địa chỉ trụ sở đang ghi trên hệ thống, kể cả tên xã, phường, tỉnh. Nhiều phần mềm hoá đơn tự điền địa chỉ khi bên bán gõ mã số thuế; bạn vẫn nên nhìn lại dòng đó trước khi bên bán phát hành.
Trạng thái. Chỉ cần thấy mã đang hoạt động. Nếu trạng thái là ngừng hoạt động hay tạm ngừng mà bạn đang lấy hoá đơn cho chính công ty mình, có thể bạn gõ nhầm mã cũ của một đơn vị đã giải thể; dừng lại hỏi kế toán.
Mã 10 số hay 13 số: chọn theo đơn vị trả tiền
Anh Khoa làm cho chi nhánh Đà Nẵng của một công ty có trụ sở ở TP Hồ Chí Minh. Đi tiếp khách, anh đọc cho quán mã 10 số của công ty mẹ vì thuộc lòng. Kế toán chi nhánh trả hoá đơn vì chi nhánh hạch toán riêng. Bảng sau giúp tránh đúng lỗi này.
| Đơn vị trả tiền, hạch toán | Mã ghi trên hoá đơn | Tên, địa chỉ ghi theo |
|---|---|---|
| Trụ sở chính | Mã 10 chữ số của công ty | Tên và địa chỉ trụ sở chính |
| Chi nhánh hạch toán độc lập, có mã riêng | Mã 13 chữ số của chi nhánh | Tên và địa chỉ của chi nhánh |
| Chi nhánh, văn phòng không có mã riêng, chi phí do trụ sở chịu | Mã 10 chữ số của công ty | Tên và địa chỉ trụ sở chính |
| Địa điểm kinh doanh | Hỏi kế toán; thường ghi theo đơn vị chủ quản | Theo hướng dẫn của kế toán |
Quy tắc nhớ nhanh: tiền đi ra từ tài khoản của đơn vị nào thì hoá đơn mang mã của đơn vị đó. Trước chuyến công tác, nhắn hỏi kế toán một câu "chuyến này lấy hoá đơn mã nào" là đủ tránh được cả một vòng xin xuất lại. Ba số đuôi của mã 13 số không tự cho biết chi nhánh có hạch toán riêng hay không, nên đừng suy đoán từ dãy số.
Địa chỉ sau sắp xếp tỉnh, xã: ghi theo bản nào
Từ 1/7/2025 cả nước còn 34 tỉnh, thành và không còn cấp huyện, nên địa chỉ của rất nhiều doanh nghiệp đổi tên đơn vị hành chính dù công ty không chuyển đi đâu. Trong thời gian chuyển tiếp, bạn có thể gặp hai cách viết: địa chỉ cũ còn quận, huyện, và địa chỉ mới chỉ còn xã, phường và tỉnh.
Nguyên tắc an toàn là ghi theo đúng dòng địa chỉ đang hiển thị trên hệ thống của ngành thuế hoặc trên đăng ký doanh nghiệp tại thời điểm lấy hoá đơn, và theo cách kế toán công ty bạn đang dùng. Đừng tự "dịch" địa chỉ cũ sang tên mới theo trí nhớ, vì một số phường, xã sau sắp xếp mang tên khác hẳn tên cũ.
Nếu kế toán gửi địa chỉ mới mà hệ thống thuế còn hiển thị địa chỉ cũ, hoặc ngược lại, bạn chuyển nguyên cả hai dòng cho kế toán xem và để họ quyết. Hướng dẫn về việc ghi địa chỉ trên hoá đơn trong giai đoạn này có thể được cập nhật, nên kế toán là người nên kiểm hướng dẫn hiện hành của ngành thuế, không phải người đi mua hàng.
Một thói quen giúp ích: mỗi khi kế toán thông báo đổi tên hay đổi địa chỉ, bạn sửa ngay ghi chú thông tin xuất hoá đơn trong điện thoại và xoá bản cũ, để lần sau không đọc nhầm.
Ở quán ăn, cửa hàng dùng máy tính tiền: đưa thông tin lúc nào
Nhiều quán ăn, siêu thị, cửa hàng xăng dầu xuất hoá đơn điện tử ngay từ máy tính tiền khi in phiếu thanh toán. Với loại hoá đơn này, thời điểm đưa thông tin công ty quan trọng không kém nội dung thông tin: nếu bạn chỉ nói lấy hoá đơn sau khi phiếu đã in, thu ngân có thể phải làm thêm thao tác khác hoặc hẹn gửi sau, và mỗi nơi xử lý một kiểu.
Cách gọn nhất là báo ngay khi gọi thanh toán: "Cho em lấy hoá đơn công ty", rồi đưa màn hình ghi chú có tên, mã số thuế, địa chỉ, kèm địa chỉ thư điện tử nhận hoá đơn của công ty nếu kế toán có cung cấp. Thu ngân thường chỉ cần gõ mã số thuế, phần mềm tự kéo tên và địa chỉ; bạn đọc lại hai dòng đó trên màn hình hoặc trên phiếu in thử trước khi họ chốt.
Với hoá đơn gửi qua thư điện tử, hỏi luôn thời gian gửi. Nếu sau một hai ngày chưa thấy, liên hệ lại sớm thay vì chờ đến cuối tháng khi kế toán đòi chứng từ. Giữ phiếu thanh toán giấy cho tới khi hoá đơn điện tử về tới hộp thư của kế toán; phiếu đó giúp bên bán tìm lại giao dịch nhanh khi cần xuất bổ sung.
Chỗ hay sai và việc không cần làm
Đọc mã số thuế bằng miệng cho thu ngân. Dễ nhầm số 1 với 7, 5 với 6. Đưa màn hình ghi chú hoặc tấm thẻ in sẵn để họ chép hay quét.
Ghi tên giao dịch thay tên đầy đủ. Tên quen gọi của công ty thường ngắn hơn tên trên đăng ký thuế; hoá đơn phải theo tên đầy đủ.
Không cần đọc hết danh sách ngành nghề hay vốn điều lệ. Để lấy hoá đơn, bạn chỉ cần bốn trường đã nêu. Những thông tin khác trên trang tra cứu không ảnh hưởng tới việc ghi hoá đơn.
Không cần tự đánh giá công ty bán hàng. Người đi mua lấy hoá đơn chỉ cần thông tin bên mua đúng. Việc thẩm định rủi ro hoá đơn đầu vào là việc của kế toán, có quy trình riêng.
Kiểm hoá đơn ngay khi nhận. Mở hoá đơn điện tử gửi qua thư, so lại tên, mã, địa chỉ trong vòng một ngày. Phát hiện sai sớm thì bên bán xử lý nhanh hơn rất nhiều so với khi đã qua kỳ khai thuế.
Câu hỏi thường gặp
Chỉ cần đưa mã số thuế là bên bán tự điền tên và địa chỉ có đúng không?
Nhiều phần mềm hoá đơn điện tử tự lấy tên, địa chỉ theo mã số thuế, nhưng dữ liệu có thể chậm cập nhật khi công ty vừa thay đổi. Bạn vẫn nên xem lại tên và địa chỉ trước khi bên bán phát hành.
Hoá đơn ghi thiếu phần loại hình công ty như TNHH, cổ phần có được chấp nhận không?
Tuỳ cách kế toán công ty bạn xử lý, nhưng an toàn nhất là ghi đúng tên như hệ thống thuế đang hiển thị. Sai tên thường phải lập biên bản điều chỉnh hoặc xin hoá đơn thay thế, tốn công cả hai bên.
Công ty có chi nhánh thì lấy hoá đơn mã nào?
Lấy mã của đơn vị trả tiền và hạch toán khoản chi đó. Chi nhánh có mã 13 số và hạch toán riêng thì ghi mã chi nhánh; nếu chi phí do trụ sở chịu thì ghi mã 10 số. Hỏi kế toán trước chuyến đi.
Trang thuế và cổng đăng ký doanh nghiệp ghi địa chỉ khác nhau thì theo bên nào?
Thường do hai hệ thống cập nhật lệch nhau sau khi công ty đổi địa chỉ. Chuyển cả hai dòng cho kế toán công ty bạn quyết, vì họ chịu trách nhiệm hạch toán và nắm hướng dẫn hiện hành.
Có tra được mã số thuế công ty theo tên không?
Được, trang tra cứu của ngành thuế có ô tra theo tên. Nhưng nhiều công ty có tên gần giống nhau, nên tra theo mã do kế toán cung cấp vẫn chính xác hơn. Tra theo tên chỉ để kiểm lại.
Lấy hoá đơn bị sai thông tin thì xử lý thế nào?
Báo ngay cho bên bán, gửi lại thông tin đúng để họ điều chỉnh hoặc lập hoá đơn thay thế theo quy định hoá đơn hiện hành. Đồng thời báo kế toán công ty bạn để họ không hạch toán hoá đơn sai.