TraNgay.comTra Ngay
Lịch nghỉ lễ và tính ngày

Ngày phép năm: tính số ngày được nghỉ, ngày còn lại và tiền phép khi nghỉ việc

Người làm đủ 12 tháng được ít nhất 12 ngày phép năm, cứ 5 năm thêm 1 ngày. Cách tính khi chưa đủ năm, ngày phép còn lại, đi đường xa và thanh toán khi nghỉ việc.

Young Vietnamese woman with a backpack walking toward a long distance bus at a roadside stop in early morning mist, seen from behind, soft pale light, wide shot

Theo Bộ luật Lao động 2019, người làm đủ 12 tháng cho một người sử dụng lao động được nghỉ hằng năm hưởng nguyên lương ít nhất 12 ngày làm việc trong điều kiện bình thường, và cứ đủ 5 năm làm việc cho cùng người sử dụng lao động thì được thêm 1 ngày. Người làm nghề nặng nhọc, độc hại, người chưa thành niên, người khuyết tật được nhiều hơn.

Làm chưa đủ năm thì số ngày phép tính theo tỷ lệ số tháng. Ngày lễ và ngày nghỉ hằng tuần không trừ vào phép. Khi thôi việc mà chưa nghỉ hết, những ngày chưa nghỉ được thanh toán bằng tiền. Dưới đây là bảng mức phép, cách tự tính, cách đọc số phép còn lại trên phiếu lương và những chỗ hay tranh cãi.

Mức phép năm tối thiểu theo luật

Bảng dưới là mức tối thiểu khi làm đủ 12 tháng cho một người sử dụng lao động. Công ty có thể cho nhiều hơn trong hợp đồng, nội quy hoặc thoả ước; không được cho ít hơn.

Đối tượngSố ngày làm việc được nghỉGhi chú
Làm việc trong điều kiện bình thường12 ngàyPhần lớn người làm văn phòng, bán hàng, dịch vụ
Người chưa thành niên, người khuyết tật, người làm nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm14 ngàyDanh mục nghề do cơ quan có thẩm quyền ban hành
Người làm nghề đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm16 ngàyTheo danh mục nghề đặc biệt
Cộng thâm niênThêm 1 ngày cho mỗi 5 nămTính theo thời gian làm cho cùng một người sử dụng lao động

Ví dụ anh Long làm kỹ thuật viên ở một công ty tại Đồng Nai được 11 năm, điều kiện bình thường: 12 ngày cộng 2 ngày thâm niên, bằng 14 ngày mỗi năm. Nếu anh chuyển sang công ty khác, thâm niên tính lại từ đầu ở nơi mới, trừ khi hai bên có thoả thuận khác.

Làm chưa đủ 12 tháng: tự tính số ngày phép

Giả định chị Vy bắt đầu làm ở một công ty tại Hà Nội ngày 10/4, điều kiện bình thường, và muốn biết đến cuối năm mình có bao nhiêu ngày phép.

  1. Đếm số tháng làm việc trong năm. Theo hướng dẫn thi hành hiện hành, tháng làm chưa trọn nhưng số ngày làm việc và ngày nghỉ hưởng lương đạt từ một nửa số ngày làm việc bình thường của tháng trở lên thường được tính là một tháng. Tháng 4 của chị Vy đạt mức đó, nên chị có 9 tháng từ tháng 4 đến tháng 12.
  2. Lấy số ngày phép cả năm theo mức của mình, ở đây là 12, chia cho 12 tháng: được 1 ngày mỗi tháng.
  3. Nhân với số tháng làm việc: 1 nhân 9 bằng 9 ngày.
  4. Nếu có thâm niên, cộng phần thâm niên vào số ngày cả năm trước khi chia.
  5. Đối chiếu với con số công ty ghi trên hệ thống chấm công hoặc phiếu lương.

Cách làm tròn khi kết quả có phần lẻ do quy chế công ty quyết định, thường làm tròn theo hướng có lợi cho người lao động hoặc giữ phần lẻ nửa ngày. Văn bản hướng dẫn có thể được sửa đổi, nên khi tranh luận về một con số cụ thể, hãy nhờ phòng nhân sự dẫn đúng điều khoản họ đang áp.

Những khoảng thời gian vẫn được tính để hưởng phép

Thời gian thử việc. Nếu sau thử việc bạn tiếp tục làm cho công ty đó, thời gian thử việc thường được tính vào thời gian làm việc để tính phép năm. Hỏi lại nếu hệ thống chỉ bắt đầu cộng phép từ ngày ký hợp đồng chính thức.

Nghỉ ốm, nghỉ thai sản. Hướng dẫn thi hành coi một phần thời gian nghỉ ốm và thời gian nghỉ thai sản theo chế độ bảo hiểm xã hội là thời gian làm việc để tính phép, có giới hạn tối đa cho nghỉ ốm. Mẹ quay lại sau thai sản thường vẫn có phép của năm đó.

Ngày nghỉ lễ, nghỉ việc riêng có lương. Các ngày nghỉ có hưởng lương theo luật được tính là thời gian làm việc.

Nghỉ không lương có thoả thuận. Chỉ được tính trong một giới hạn ngắn mỗi năm. Nghỉ không lương dài hơn thì phần vượt không được tính để cộng phép.

Kiểm danh sách đầy đủ ở văn bản hiện hành. Danh sách chi tiết các khoảng thời gian được tính nằm trong văn bản hướng dẫn Bộ luật Lao động. Khi trường hợp của bạn nằm ở ranh giới, ví dụ nghỉ ốm dài, đừng tự kết luận mà hỏi phòng nhân sự kèm giấy tờ.

Ai quyết định ngày nghỉ, có được gộp không

Lịch nghỉ hằng năm do người sử dụng lao động quy định sau khi tham khảo ý kiến người lao động và phải thông báo trước. Thực tế ở phần lớn công ty, bạn làm đơn hoặc đăng ký trên phần mềm, quản lý duyệt. Công ty có quyền không duyệt đúng ngày bạn chọn nếu trùng cao điểm, nhưng không được tước quyền nghỉ của bạn trong năm.

Luật cho phép người lao động thoả thuận với công ty nghỉ hằng năm thành nhiều lần, hoặc gộp tối đa 3 năm nghỉ một lần. Gộp phép hữu ích cho người làm xa quê, ví dụ người miền Trung làm ở TP Hồ Chí Minh muốn về Huế một chuyến dài. Muốn gộp thì phải thoả thuận rõ bằng văn bản, vì nhiều công ty có quy chế “phép năm nào dùng năm đó”.

Khi nghỉ hằng năm, nếu bạn đi đường bộ, đường sắt hoặc đường thuỷ mà tổng số ngày đi đường cả đi lẫn về trên 2 ngày, từ ngày thứ ba trở đi được tính thêm thời gian đi đường, ngoài số ngày phép, và chỉ tính cho một lần nghỉ trong năm. Ngoài ra bạn có quyền đề nghị tạm ứng tiền lương trước khi nghỉ hằng năm.

Phép năm chưa nghỉ hết

Khi thôi việc hoặc mất việc. Luật quy định người lao động thôi việc, bị mất việc làm mà chưa nghỉ hằng năm hoặc chưa nghỉ hết số ngày thì được người sử dụng lao động thanh toán tiền lương cho những ngày chưa nghỉ. Đây là khoản phải có trong quyết toán khi nghỉ việc.

Khi vẫn đang làm. Phép tồn cuối năm của người vẫn làm tiếp được xử lý theo quy chế công ty: có nơi cho chuyển sang quý một năm sau, có nơi trả tiền, có nơi xoá. Đọc quy chế từ đầu năm để không mất phép oan.

Đơn giá ngày phép. Tiền thanh toán ngày phép chưa nghỉ thường tính theo tiền lương trong hợp đồng của tháng liền kề trước khi thôi việc chia cho số ngày làm việc bình thường của tháng đó, theo hướng dẫn hiện hành. Hỏi phòng nhân sự cách họ tính nếu con số lệch xa phép nhẩm của bạn.

Không bị trừ phép vì nghỉ lễ. Ngày lễ tết và ngày nghỉ bù là loại nghỉ riêng. Nếu số phép còn lại giảm sau kỳ nghỉ Tết mà bạn không làm đơn, đó là chỗ cần hỏi ngay.

Đọc số phép còn lại và tự theo dõi

Phần lớn công ty ghi số phép trên phiếu lương hoặc phần mềm chấm công với ba con số: phép được hưởng trong năm, phép đã dùng và phép còn lại. Con số “được hưởng” của người mới vào thường tăng dần theo tháng, không có đủ 12 ngày ngay từ tháng đầu. Nếu bạn xin nghỉ 5 ngày khi mới làm 3 tháng, hệ thống có thể báo âm phép; đó không phải lỗi mà là quy chế ứng trước phép, mỗi nơi xử lý một kiểu.

Cách tự theo dõi đơn giản là một ghi chú trên điện thoại: đầu năm ghi số phép cả năm, mỗi lần nghỉ ghi ngày và số ngày, kèm ảnh màn hình đơn đã duyệt. Cuối mỗi quý so với con số của công ty. Sai lệch phát hiện sớm thì sửa dễ, để đến lúc nghỉ việc mới đối chiếu thì người duyệt đơn có khi đã chuyển đi.

Câu nên hỏi phòng nhân sự khi thấy lệch: “Số phép được hưởng của em năm nay là bao nhiêu, gồm mấy ngày thâm niên, và đã trừ những ngày nào?” Câu hỏi tách ba phần giúp người trả lời không gộp chung mà chỉ ra đúng chỗ khác nhau.

Chỗ hay sai và cái không cần làm

Tính phép theo ngày lịch. Phép năm tính bằng ngày làm việc. Nghỉ từ thứ Năm đến thứ Ba tuần sau là 4 ngày phép với người nghỉ thứ Bảy, Chủ nhật, không phải 6.

Tính thâm niên từ ngày vào ngành. Thâm niên để cộng phép tính theo thời gian làm cho cùng một người sử dụng lao động, không theo số năm làm nghề nói chung.

Không cần xin nghỉ phép cho ngày nghỉ bù. Ngày nghỉ bù khi lễ trùng cuối tuần là quyền theo luật, không dùng phép năm.

Không cần chờ hết năm mới hỏi. Số phép là quyền lợi có tiền; hỏi ngay khi thấy lệch, không phải chờ quyết toán.

Dồn hết phép vào cuối năm. Nhiều người để dành phép tới tháng 12 rồi mới xin, đúng lúc cả phòng cùng xin và công ty không duyệt được hết. Nếu quy chế không cho chuyển phép sang năm sau, số ngày không duyệt kịp có thể mất. Rải phép theo quý an toàn hơn.

Phép năm khác nghỉ việc riêng

Nhiều người dùng phép năm cho những việc mà luật đã cho nghỉ riêng có hưởng lương, nên tự làm mất phép. Theo Bộ luật Lao động 2019, người lao động được nghỉ việc riêng mà vẫn hưởng nguyên lương và báo cho người sử dụng lao động trong các trường hợp sau:

  • Kết hôn: nghỉ 3 ngày.
  • Con đẻ, con nuôi kết hôn: nghỉ 1 ngày.
  • Cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi; cha mẹ của vợ hoặc chồng; vợ hoặc chồng; con đẻ, con nuôi chết: nghỉ 3 ngày.

Ngoài ra, khi ông bà nội ngoại, anh chị em ruột chết, hoặc cha mẹ, anh chị em ruột kết hôn, người lao động được nghỉ 1 ngày không hưởng lương và phải báo cho công ty. Những ngày nghỉ này không trừ vào phép năm. Khi làm đơn, ghi đúng loại nghỉ “việc riêng có lương” thay vì “nghỉ phép”, để hệ thống không trừ nhầm vào số phép còn lại.

Câu hỏi thường gặp

Làm được 6 tháng thì có bao nhiêu ngày phép?

Với điều kiện làm việc bình thường, mức cả năm là 12 ngày nên mỗi tháng tương ứng 1 ngày, làm 6 tháng được khoảng 6 ngày phép. Cách tính tháng lẻ và làm tròn theo hướng dẫn hiện hành và quy chế công ty.

Phép năm có tính thứ Bảy, Chủ nhật không?

Không. Phép năm tính bằng ngày làm việc, nên ngày nghỉ hằng tuần và ngày lễ trong khoảng bạn nghỉ không bị trừ vào phép. Người làm sáu ngày một tuần thì thứ Bảy là ngày làm việc và bị tính phép nếu nghỉ.

Nghỉ việc mà còn phép thì có được trả tiền không?

Có. Theo Bộ luật Lao động, người thôi việc hoặc mất việc mà chưa nghỉ hết phép năm được thanh toán tiền lương cho những ngày chưa nghỉ. Khoản này nên có dòng riêng trong bảng quyết toán khi nghỉ việc.

Công ty có được bắt nghỉ phép vào dịp Tết không?

Công ty quy định lịch nghỉ hằng năm sau khi tham khảo ý kiến người lao động, nên có thể xếp một phần phép vào dịp Tết. Nhưng 5 ngày Tết theo luật là ngày lễ hưởng lương, không được trừ vào phép; chỉ phần nghỉ thêm ngoài 5 ngày mới có thể dùng phép.

Thâm niên 5 năm thêm 1 ngày phép tính từ khi nào?

Tính từ khi bạn bắt đầu làm việc cho người sử dụng lao động hiện tại, gồm cả thời gian thử việc nếu tiếp tục làm. Đủ mỗi 5 năm thì số ngày phép hằng năm tăng thêm 1 ngày, không phụ thuộc số năm làm nghề ở công ty khác.

Có được gộp phép của nhiều năm không?

Có thể, nếu thoả thuận với người sử dụng lao động, tối đa gộp 3 năm nghỉ một lần. Thoả thuận nên làm bằng văn bản, vì không có thoả thuận thì phép tồn được xử lý theo quy chế của công ty.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138